ΚΛΕΙΣΙΜΟ
Loading...
 
 
Σινεμά

Το «τέρας» γυμνό στον φακό

Newsroom Κ, Αθήνα

Το ντοκιμαντέρ της Ανζελίκ Κουρούνη «Χρυσή Αυγή: Μια προσωπική υπόθεση»

ΤΟΥ ΣΑΚΗ ΙΩΑΝΝΙΔΗ

Στις τελευταίες σκηνές του ντοκιμαντέρ της Ανζελίκ Κουρούνη «Χρυσή Αυγή: Μια προσωπική υπόθεση», τα μέλη της οργάνωσης συγκεντρώνονται στις Θερμοπύλες το 2015 για την ετήσια εκδήλωσή τους.

Ο Νίκος Μιχαλολιάκος και οι τότε βουλευτές είχαν μόλις αποφυλακιστεί και ίσως να πίστευαν ότι είχαν ξεμπερδέψει με τη Δικαιοσύνη. Κάτω από το άγαλμα του Λεωνίδα εκείνο το βράδυ, σε μια από τις πιο δυνατές και ταυτόχρονα θλιβερές σκηνές του ντοκιμαντέρ, βλέπουμε ένα στρατό από υποστηρικτές της Χρυσής Αυγής, κάθε ηλικίας, να περιμένουν υπομονετικά για να φωτογραφηθούν με το ίνδαλμά τους και δεξί χέρι του Νίκου Μιχαλολιάκου, τον Ηλία Κασιδιάρη. Δεν ήταν τυχαίο. «Ο μαγνήτης ήταν ο Κασιδιάρης, όχι ο Μιχαλολιάκος», μας λέει η δημοσιογράφος και κινηματογραφίστρια Ανζελίκ Κουρούνη, η οποία διείσδυσε με την κάμερά της στα άδυτα της οργάνωσης. Το ντοκιμαντέρ κλείνει με ασπασμούς στον Νίκο Μιχαλολιάκο και την ανακοίνωση για την έναρξη της δίκης.

Φωτ. ΑΝΖΕΛΙΚ ΚΟΥΡΟΥΝΗ / OMNIA TV / ARTE / YEMAYA

«Μετά το τέλος της πρώτης ταινίας, ένιωθα ότι κάτι έλειπε και δεν ήξερα τι ήταν αυτό. Υστερα κατάλαβα πως ήταν η δίκη. Θεωρώ ότι είναι η πιο σημαντική δίκη στην Ελλάδα, ακόμη και από τη δίκη της χούντας, διότι τότε δίκαζαν μια χούντα που δεν είχε εκλεγεί νόμιμα», μας λέει.

Η συνέχεια της πρώτης ταινίας δεν ήταν αρχικά στα σχέδιά της. Το πρώτο ντοκιμαντέρ ήταν, μας λέει, αρκετά «επώδυνο», τόσο κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων όσο και μετά. Μετά την προβολή η ίδια δέχτηκε απειλές, ο συνεργάτης της και συνσεναριογράφος Θωμάς Ιακόμπι έπεσε θύμα επίθεσης δύο φορές, ενώ κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων ο εξοπλισμός τους κλάπηκε και καταστράφηκε.

«Αναρωτιέµαι γιατί κανένας άλλος δεν σκέφτηκε να κάνει µια ταινία για τη δίκη στην Ελλάδα», λέει η Ανζελίκ Κουρούνη. Φωτ. ΑΝΖΕΛΙΚ ΚΟΥΡΟΥΝΗ / OMNIA TV / ARTE / YEMAYA

Μετά τις βραβεύσεις της ταινίας και την προβολή της σε διεθνή φεστιβάλ και στο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης, την έτρωγε μια σκέψη. «Εντάξει, ξεκίνησε η δίκη, μάλλον δεν θα έμπαιναν στη Βουλή, αλλά τι γίνεται με την ιδεολογία τους;» αναρωτιόταν, βλέποντας παράλληλα την άνοδο ακραίων δυνάμεων στην Ευρώπη και στις ΗΠΑ και την ακραία στροφή των πολιτικών κομμάτων στο μεταναστευτικό, στα δικαιώματα των γυναικών και των ΛΟΑΤΚΙ. Με την ενθάρρυνση ενός σημαντικού σκηνοθέτη, όμως, έπιασε πάλι την κάμερα το 2017.

Φωτ. ΑΝΖΕΛΙΚ ΚΟΥΡΟΥΝΗ / OMNIA TV / ARTE / YEMAYA

«Η Χρυσή Αυγή όπως την ξέραμε “τελείωσε”, ως κόμμα, ως δομή», σχολιάζει για το αποτέλεσμα της δίκης. «Η μεγάλη επιτυχία πρωτίστως της πολιτικής αγωγής και έπειτα του αντιφασιστικού κινήματος που ενώθηκε σε αυτή την περίπτωση είναι ότι μπήκαν φραγμοί στις δομές, δεν υπάρχει πια η αίσθηση της ατιμωρησίας», σημειώνει, αλλά δεν μπορεί να πει το ίδιο για την ιδεολογία του νεοναζιστικού μορφώματος και θυμίζει την πρόσφατη έρευνα κοινής γνώμης της «Εφημερίδας των Συντακτών», όπου το 21% των ερωτηθέντων θεωρεί χρήσιμη μια «σοβαρή» Χ.Α. (9/10/2020). Κάπως έτσι, η Χρυσή Αυγή από «Προσωπική υπόθεση», όπως ήταν ο τίτλος και το σκεπτικό της πρώτης ταινίας, έγινε «Υπόθεση όλων μας».

Η δεύτερη ταινία της επικεντρώνεται γύρω από το πρόσωπο και τον χαρακτήρα της Μάγδας Φύσσα, αλλά ακολουθεί και τη μάχη που έδωσαν οι δικηγόροι της πολιτικής αγωγής μεταφέροντας στον φακό το κλίμα και την ατμόσφαιρα ενός επίπονου δικαστικού αγώνα. «Η ταινία αναρωτιέται ποια πρέπει να είναι η μορφή της αντίστασης στην ιδεολογία της Χρυσής Αυγής. Πρέπει να είναι πολιτική; Πολιτισμική; Στον δρόμο; Προσπαθώ να δώσω μια απάντηση», σημειώνει.

Φωτ. ΑΝΖΕΛΙΚ ΚΟΥΡΟΥΝΗ / OMNIA TV / ARTE / YEMAYA

Πώς όμως κάνεις ντοκιμαντέρ μια δίκη την οποία απαγορεύεται να κινηματογραφήσεις; Η κ. Κουρούνη χαμογελάει στην οθόνη του Skype και, χωρίς να αποκαλύψει πολλά, μας λέει ότι το φωτογραφικό υλικό που έχει στη διάθεσή της, με τη συνεργασία του πρακτορείου Eurokinissi, θα αξιοποιηθεί με έναν αρκετά δημιουργικό τρόπο. Αυτή τη φορά, προσθέτει, θα δώσει βαρύτητα στην καλλιτεχνική επιμέλεια του τελικού αποτελέσματος, δεν θα ακούμε την προσωπική της αφήγηση, αλλά θα δούμε και πάλι αποκαλυπτικά στοιχεία και ντοκουμέντα. Οπως και την πρώτη φορά, έτσι και τώρα, η μεγαλύτερη δυσκολία ήταν η ανεύρεση πόρων για την ολοκλήρωση της ταινίας, κάτι που προσπαθεί να καλύψει μέσω μιας εκστρατείας crowdfunding (www.goldendawnpublicaffair.com).

GOLDEN DAWN GIRLS

Το παράπονό της είναι ότι στα γυρίσματα είναι μόνο η δική της κάμερα. «Αναρωτιέμαι γιατί κανένας άλλος δεν σκέφτηκε να κάνει μια ταινία για τη δίκη στην Ελλάδα. Θεωρώ ότι θα μας σημαδέψει αυτή η δίκη, θα είναι ένας φάρος για το μετά. Περίμενα ότι θα είχα αρκετό συναγωνισμό, αλλά όχι».

Η σκηνή
Μία από τις σκηνές της πρώτης ταινίας που δεν θα ξεχάσει ποτέ είναι η στιγμή που ο Γιώργος Ρουπακιάς μιλάει με τον Ηλία Παναγιώταρο και γίνεται η σύνδεση του καταδικασμένου για τη δολοφονία του Παύλου Φύσσα με την ηγεσία της οργάνωσης. «Δεν ήταν κάτι που το τραβούσαμε επίτηδες, μετά το ανακαλύψαμε», μας λέει. Στην τελετή στις Θερμοπύλες η Ανζελίκ Κουρούνη ένιωθε φόβο με την ατμόσφαιρα, που θύμιζε την άνοδο του ναζιστικού κόμματος στη Γερμανία του ’30. «Δεν πίστευα αυτά που είχα δει, ότι τόσοι άνθρωποι ήθελαν να βγουν φωτογραφία με τον Κασιδιάρη. Δεν βγήκαμε όπως μπήκαμε σε αυτή την ταινία».

Φωτ. GOLDEN DAWN GIRLS

«Η δίκη είναι πολύ σημαντική για όλο τον κόσμο»
Τον Ιανουάριο του 2014, οι τότε βουλευτές της Χρυσής Αυγής Γιώργος «Καιάδας» Γερμενής, Παναγιώτης Ηλιόπουλος και Στάθης Μπούκουρας κρίνονται προφυλακιστέοι αναφορικά με τις κατηγορίες για τα κακουργήματα της διεύθυνσης και ένταξης σε εγκληματική οργάνωση.

Οταν ο Γερμενής μεταφέρεται στον Κορυδαλλό για να συναντήσει τους ήδη προφυλακισμένους Νίκο Μιχαλολιάκο, Χρήστο Παππά και Γιάννη Λαγό, ένα κινηματογραφικό συνεργείο από τη Νορβηγία προσγειώνεται στην Αθήνα. Ο κινηματογραφιστής Χόβαρντ Μπούστνες έχει εξασφαλίσει πρόσβαση στη σύζυγο του «Καιάδα», την Τζένη Γερμενή, από την οποία σταδιακά μπαίνει όλο και πιο βαθιά στην οργάνωση και γνωρίζει «Τα κορίτσια της Χρυσής Αυγής».

Το ντοκιμαντέρ του Μπούστνες έκανε πρεμιέρα στο Αμστερνταμ και προβάλλεται σε περισσότερα από 50 φεστιβάλ σε όλο τον κόσμο. Ακόμη και σήμερα, μας λέει μέσω Skype ο Νορβηγός σκηνοθέτης, έχει μεγάλη ζήτηση. «Ο κόσμος ενδιαφέρεται και θέλει να μάθει και να καταλάβει επειδή τα κινήματα της Ακρας Δεξιάς δεν βρίσκονται μόνο στην Ελλάδα, αλλά πια σε όλο τον κόσμο. Πρέπει να τα καταλάβουμε για να τα πολεμήσουμε, και τα “Κορίτσια της Χρυσής Αυγής” μπορούν να βοηθήσουν τον κόσμο να καταλάβει αυτού του είδους τις ιδέες», μας λέει.

Από το Οσλο ο Χόβαρντ Μπούστνες παρακολουθεί τις ειδήσεις για τη δίκη και την εξέλιξη της υπόθεσης. «Η δίκη είναι πολύ σημαντική όχι μόνο για την Ελλάδα, αλλά για όλο τον κόσμο. Δείχνει πως όταν χρησιμοποιείς βία ή σκοτώνεις σε μια δημοκρατία, μπαίνεις φυλακή. Υπάρχουν συνέπειες. Ελπίζω ότι αυτό θα το δουν και άλλα ακροδεξιά κόμματα. Ηταν πολύ επικίνδυνο αυτό που συνέβη στην Ελλάδα και πήρε καιρό πριν σταματήσει», μας λέει.

Στο ντοκιμαντέρ, ο κινηματογραφιστής απέκτησε επίσης πρόσβαση στη μητέρα του Παναγιώτη Ηλιόπουλου και στην κόρη του αρχηγού της Χ.Α. Ουρανία Μιχαλολιάκου. Παρά την προφυλάκιση και τις κατηγορίες απέναντι στους άνδρες της οργάνωσης, καμία από τις γυναίκες της ταινίας δεν χάνει την πίστη της στην ιδεολογία του κόμματος. Ρωτάμε τον κ. Μπούστνες αν πιστεύει πως η καταδίκη των βουλευτών θα λειτουργήσει αντίστροφα και θα ενδυναμώσει την πίστη των μελών της Χρυσής Αυγής.

Ο κινηματογραφιστής Χόβαρντ Μπούστνες απέκτησε πρόσβαση στις γυναίκες της Χρυσής Αυγής που ήρθαν στο προσκήνιο όταν οι άνδρες της οργάνωσης είχαν προφυλακιστεί την περίοδο 2014-2015. Φωτ. Geir Mogen

Η ανησυχία

«Μερικές φορές σκέφτομαι ότι η πίστη αυτών των γυναικών μπορεί να δυναμώσει. Ελπίζω όμως ότι ο κόσμος στην Ελλάδα έχει καταλάβει ότι αυτή είναι μια εγκληματική οργάνωση και δεν πρέπει να τη στηρίζει. Υποθέτω ότι υπάρχουν ακόμη άνθρωποι στην Ελλάδα που πιστεύουν σε ακροδεξιές ιδέες», σημειώνει και προσθέτει ότι ο φόβος του δεν είναι πλέον τόσο ένα μόρφωμα όπως η Χρυσή Αυγή, αλλά όσοι κρύβουν αυτή την ιδεολογία κάτω από το χαλί.

«Δεν είναι δύσκολο να δεις ότι η Χρυσή Αυγή είναι νεοναζιστικό κόμμα, είναι φανερό. Είναι ίσως πιο τρομακτικό με τους πολιτικούς που είναι πιο πονηροί και κρύβουν τις φασιστικές τους ιδέες, που φορούν κοστούμια και υποκρίνονται καλύτερα, και αυτό το βλέπουμε να συμβαίνει σε Ευρώπη και Αμερική», σχολιάζει.

ΣΧΕΤΙΚΑ TAGS

ΑΛΛΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ

ΑΛΛΕΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ